الشيخ محمد الصادقي الطهراني
22
نگرشى جديد بر نماز و روزه مسافران ( فارسى )
و روايات « 1 » « انَّ اللَّهَ عَزَّوَجلَّ تَصَدَّقَ على مَرضى امبَتى وَ مُسافِريها بِالتَّقْصيرِ وَ الافْطارِ » كه هر دوى تقصير و افطار را به طور تساوى براى بيماران و مسافران مقرر نموده بر خلاف ضرورت اسلامى است ، زيرا اگر مسافر نمازش را بايد قصر كند ، بيمار هرگز چنان نيست ، مگر اين كه مقصود از آن ، قصر در كيفيّت نماز به هنگام ناامنى در سفر ، و بيمارى به طور مطلق باشد . و رواياتى هم كه اضافهى « 2 » دو ركعت نماز را بر دو ركعت ديگر در نمازهاى چهار ركعتى از جانب خود پيامبر صلى الله عليه و آله دانسته ، بر خلاف وظيفهى رسالت است ، كه حضرتش « رسول » بوده و نه تركيبى از رسالت و ربوبيت ؛ چون بر مبناى آيهى : « وَ لا يَشْرِكُ فى حُكْمِهِ أحَداً » « 3 » خدا ، در حكم - تكوينى و تشريعى - اش احدى را شريك نمىكند . و بالاخره اگر روايات قصر نماز و افطار روزه مختصّ به سفر بدون خطر باشد و هيچ گونه توجيهى هم نپذيرد ، چون بر خلاف ضرورت قرآنى است هرگز پذيرفتنى نيست . و اگر فرضاً ما نيز بتوانيم به روايات قصر صلاة و افطار صوم - بر خلاف نصّ قرآن - عمل كنيم ، تنها « مَسيرَةُ يَوْمٍ . . . » ميزان است كه امروزه با وسايل نقليهى معمولى بيش از هزار كيلومتر و با هواپيما حدود بيست هزار و يا بيشتر است . زيرا با بررسى رواياتى كه هشت فرسنگ را ملاك قصر قرار داده و روايات ديگرى كه يك روز راه را ميزان گرفته ، به اين نتيجه مىرسيم كه در گذشته اين دو اندازهى زمانى و مسافتى برابر بودهاند .
--> ( 1 ) - / جامع احاديث الشّيعة ، ح 5955 ( 2 ) - / جامع احاديث الشّيعة ، ح 5967 ( 3 ) - / 18 : 26